Je koning staat schaak. Hoe kun je je verdedigen tegen dit soort dreiging? Als beginner kun je snel zenuwachtig worden als je schaak staat — je koning wordt aangevallen! Maar niet alle schaakzetten zijn gevaarlijk, en het is mogelijk om je tegen de meeste schaakzetten zonder problemen te verdedigen.

Er zijn drie manieren om je tegen schaak te verdedigen:

1. Ontsnap met de koning naar een veilig veld, waar de koning niet langer schaak staat. (Veilige velden voor de koning worden ook wel ontsnappingsvelden of vluchtvelden genoemd.)
2. Blokkeer de schaak aanval.
3. Sla het stuk dat schaak geeft.

Andere manieren om je te verdedigen tegen een aanval op een stuk, zoals beschermen of tegenaanvallen, zijn niet beschikbaar bij het verdedigen tegen schaak. Zulke zetten zijn namelijk niet eens legale zetten, omdat je altijd je koning uit schaak moet zetten.

Het blokkeren van een schaakzet is vergelijkbaar met het blokkeren van een aanval op een stuk. Blokkeren is alleen mogelijk als het stuk dat schaak geeft een langeafstandsaanval heeft. Dit betekent dat het stuk dat schaak geeft een dame, toren of loper moet zijn. Het kan geen pion of paard zijn (en het is onmogelijk voor een koning om schaak te geven).

De volgende stelling illustreert de mogelijkheden om je tegen schaak te verdedigen:

De zwarte toren op e8 geeft schaak aan de witte koning. Hoe kan Wit zich verdedigen?

• De koning kan ontsnappen: 1.Kd1, 1.Kd2, of 1.Kf1. (Hij kan niet ontsnappen naar e2, waar hij nog steeds schaak zou staan door de toren.)
• Wit kan het schaak blokkeren met 1.Le2 of 1.Le3.
• 1.Le5? zou ook het schaak blokkeren, maar zou de loper verliezen.
• De beste verdediging is het slaan van de toren met 1.Lxe8!

Je moet goed opletten welke schaakzetten je tegenstander beschikbaar heeft en ervoor zorgen dat verdediging mogelijk is — anders kan het schaak schaakmat zijn. Als je van tevoren naar alle mogelijke schaakzetten en verdedigingen kijkt, is er geen reden om zenuwachtig te worden!

In dit niveau moet je de schaak aanval blokkeren.

Voorbeelden

De zwarte dame op e2 geeft schaak aan je koning op g2.
De koning zou kunnen ontsnappen naar h3, g1 of h1.
Maar de zwarte dame valt ook je onbeschermde loper op e3 aan.
Daarom is het blokkeren van het schaak met 1.Lf2 de enige goede zet, omdat de loper op f2 dan beschermd wordt door de koning.